| tekstfragment |english | deutsch | pers | tourdata | curriculae | productie archief | programma archief | |||||||||||||||||||||
|
Grand Theatre Producties Harrie Hageman Morgen (co-productie met de Stichting Wereldpremières) 
Harrie Hageman keerde in 1994 de podiumkunsten tijdelijk de rug toe. In deze periode schreef hij drie toneelstukken waarvan 'Morgen' er een is. Hij schreef deze monoloog voor een vrouw speciaal voor de Vlaamse actrice Lieve Claes. Hij zag haar in de voorstelling 'Les Enfants du Paradis' van Nieuw-West en was meteen verkocht vanwege haar vanzelfsprekende aanwezigheid en haar natuurlijke en tegelijkertijd mysterieuze uitstraling op het podium.De vrouw in 'Morgen' is een verliefde vrouw die zonder enige terughoudendheid spreekt over haar fantastische minnaar: "Dames en heren komt zien, een vrouw in totale overgave". Door haar openhartigheid en schaamteloze taalgebruik dringt zich langzaam de gedachte bij je op dat zij vooral bezig is zichzelf te overtuigen. Steeds meer vraag je je af wie zij is en wat zij wil vertellen. Ze vertelt òf fantaseert over haar grote geliefde met wie ze extatische momenten beleefde. "Welke werkelijkheid is werkelijker", zegt ze. Meedogenloos eist zij je aandacht op. Harrie Hageman: "Deze tekst schrijft rechtstreeks en intiem kontakt met het publiek voor en vraagt om een andere spelbenadering dan ik gewend ben. Ik zal bijvoorbeeld meer aandacht aan de psychologie moeten besteden dan in enkele van mijn vorige regies, zoals 'Hamlet', Gesprekken met professor Y (coproductie met het Grand Theatre) en 'Kaspar'." Tekst en regie: Harrie Hageman * spel: Lieve Claes * lichtontwerp: Gé Wegman * ontwerp kostuums en vloerkleed: Anneke Pleiter, Anneke van 't Hoogt * achterdoek: Jacqueline Santing * stemadvies: Ronald Klekamp * produktie: Pol Wijnberg, Greetje ter Harkel. Tekstfragment Zingt mee met 'Go West' van de Pet Shop Boys Ik ben verliefd. Ik volgde mijn verlangen. En ik zag hem. Ik sloot mijn ogen. En ik was het. Ik ben verliefd. Zwart, lang, krullend, bruine ogen. Langzame gang en soepele beweging. Hij was het. Ik ben verliefd. Liever hield ik het voor me. Zo pril en intiem. Maar. Ik kan het niet laten. Wil de wereld laten weten dat ik gelukkig gevangen ben. Het geluk beheerst mij. Wat zou ik me meer wensen. Ik hoef en wil dat niet weten. Ik wil gewoon dat dit het grootste geluk is. Ik wil op de top van mijn genot zijn. Een groter geluk zou ik verwensen. Groter geluk zou ik vernietigen. Ook dat van een ander. Eventueel vernietig ik daarbij die ander. Geluk van 'n ander relativeert het mijne. Dat sta ik niet toe. Ik mág dat niet toestaan. U zult dat onderschrijven. U zult niet tolereren dat mijn geluk wordt overschaduwd door een groter geluk. U bent hier niet gekomen om mijn ondergang te aanschouwen. U bent gekomen om verrijkt naar huis te gaan, een positief drama te aanschouwen. U wilt thuis tegen uw vrienden kunnen zeggen, ik heb genoten. U zult niet genieten van mijn ondergang. U zou het verdriet dat mij zou worden aangedaan ongedaan willen maken. Helaas dat kan niet. Dit is drama. Hier heb ik het voor het zeggen. U mag luisteren. U moet met mij delen. (...) Uit de pers Bedgeheimen met een koude douche Noor Hellmann in NRC Handelsblad, 14-2-1996 "Moeten wij geloven wat we zien? Is het waar wat we horen? In de als lunchvoorstelling uitgebrachte monoloog Morgen stelt Harrie Hageman het aloude dilemma schijn of werkelijkheid op het toneel aan de orde. Keer op keer past hij daarbij de beproefde Brechtiaanse formule toe, die dicteert dat de illusie van de zogenaamde vierde wand in het theater door een rechtstreekse confrontatie met het publiek onderuit wordt gehaald. De Vlaamse actrice Lieve Claes, voor wie Hageman zijn tekst schreef die hij ook zelf ensceneerde, maakt de toehoorders deelgenoot van haar intiemste gevoelens voor een man op wie ze verliefd is en die ze in haar netten heeft gevangen. Maar net als we ons bereidwillig overgeven aan de verbeelding en ons laten meevoeren door haar zo doelbewust nagestreefde liefdesgeluk krijgen we een emmer koud water over ons heen en drijft Lieve Claes de spot met het publiek dat zich door haar zo schaapachtig heeft laten misleiden. Wat waar is blijkt het volgende moment opeens niet waar: "U denkt het is maar toneel. Dt is het niet verdomme, ik méén wat ik zeg. (..) En vanaf nu praat ik niet meer over m'n lief. U dacht tooch niet dat dat echt waar was." En zo gaat het maar door - Lieve Claes zetons op het ene been, vervolgens op het andere en tackelt ons tenslotte met superieure blik. Na eenpoosje is de verrassing eraf, de aanvankelijke verwarring slaat om in verveling, de pogingen de toehoorders en met name de mannen bij het verhaal te betrekken door hen persoonlijk aan te spreken gaan irriteren. Toch kent de publiekspartivipatie nog even een spannend moment als ze een argeloze man in de zaal het script aanreikt met het verzoek of hij even 'hem' wil zijn en vanaf zijn stoel een dialoog met 'haar' wil spelen. Het licht gaat uit en terwijl hij zijn tekst bijlicht met een zaklantaarn en zij een kaars aansteekt ontspint zich een gesprek dat heel rustig en vertrouwelijk klinkt. De vanzelfsprekende en tegelijk mysterieuze aanwezigheid van Lieve Claes speelt bij dit alles een belangrijke rol. Haar lange magere lijf en haar gezicht, dat intrigeert door de enigszins katachtige expressie, drukken verleidelijkheid uit maar ook afstandelijkheid, sluwheid maar ook naïviteit. Bij aanvang zit ze op een van de fel gekleurde plastic kuipjes voor een groot beschilderd doek met drie naakte voorover liggende vrouwen en zingt ze mee met de Pet Shop Boys die op discosterkte door de ruimte schallen. Ze gaat volledig op in de muziek, lijkt het, maar even later is ze een en al meisjesachtige koketterie als ze bekent verliefd te zijn en al haar geheimen aan onbekende oren toevertrouwt. Die betreffen niet alleen haar grote vlam, maar ook haar fixatie op mannen in het algemeen, haar jaloezie, haar verlangen naar het vinden van haar andere helft, haar ervaringen in bed. Het zijn allemaal onderwerpen die niet voor andermans oren bestemd zijn maar die ze toch niet voor zich kan houden, zodat de monoloog inclusief de onderonsjes met het publiek het karakter krijgt van een samenzweerderige biecht." 'Morgen' roept fascinatie en irritatie op Petra de Kock in het Haarlems Dagblad, 29-2-1996 (...) Dat Harrie Hageman zijn monoloog Morgen speciaal voor Lieve Claes schreef, wekt geen verbazing. De Vlaamse actrice is op het toneel een intrigerende persoonlijkheid. Met een stralend gezicht kijkt zij de zaal in. Betoverd heft zij haar lange armen boven het hoofd, haar sprekende ogen glinsteren en haar lage stem trilt. Toch wekt haar geluksverklaring vanaf het eerste moment argwaan. Moet je deze vrouw geloven? Of spreekt zij soms over het verleden en is haar geluk alweer voorbij? Misschien houdt ze zichzelf voor de gek met mooie dromen over de toekomst? In een rechtstreeks spel met de zaal ze Claes een vrouw neer, die afwisselend fascineert en irriteert. Er zijn momenten waarop je meer over haar zou willen weten, over haar verleden, haar tegenstrijdige gevoelens en hevige verlangens. Even later draaft ze door, keert de zaal op agressieve wijze de rug toe of raakt verstrikt in een warboel aan vergelijkingen en holle woorden. Laat maar, denk je dan geërgerd. Maar in zekere zin hoort die ergernis erbij. De vrouw is nu eenmaal grillig, impulsief en gefrustreerd. (...)" Tourdata
|